Við höfum notað þessa kalkúnauppskrift á okkar heimili í nær aldarfjórðung því matargerðin er prestsvæn og fjölskylduvæn. Elín fann uppskriftina árið 1986. Hafið hugann við eldamennskuna, en beikonvafningurinn – eða fléttan – gerir gott hráefni að dásamlegum kosti. Athugið að vegna langs steikingartíma þarf að byrja á matreiðslunni snemma á aðfangadegi. Það er yndislegt að finna hvernig lyktin í húsinu læðir tilhlökkun í sálina og undirbýr jólin.

Uppskrift fyrir 8.

• 4–5 kg kalkúnn

• Salt og pipar

• 80 g smjör, mjúkt

• Börkur af 1 sítrónu (valkvætt en mjög mælt með)

• 3–4 pakkar beikon (klæðning)

Fylling

• 250 g beikon, fínt skorið

• 3 hnefafylli ferskir sveppir, smátt saxaðir

• 2 stilkar sellerí, smátt saxaðir

• 1 laukur, saxaður

• 8 hvítlauksrif pressuð ( ca. 1 heill hvítlaukur)

• 2 msk estragon, (ferskt ef til er og þá saxað)

• 200 g rjómaostur

• 1–2 msk dijon-sinnep (dýpkar bragð)

• 5 sneiðar brauð, skorpa fjarlægð

• ½–1 tsk salt

• svartur pipar

• 2–3 msk rjómi eða soð (ef þarf)

Fyllingin gerð

1. Steikið beikonið hægt þar til það er farið að brúnast.

2. Bætið lauk og sellerí út í, steikið þar til mjúkt.

3. Bætið sveppum út í og leyfið megninu af vökvanum að sjóða/gufa upp.

4. Setjið út í hvítlauk, helming estragons, sinnep, salt og pipar.

5. Takið af hitanum, hrærið rjómaosti saman við.

6. Rífið brauðið saman við.

7. Smakkið til og bætið restinni af estragon í lokin.

   Fyllingin á að vera rök en ekki fljótandi.

Undirbúningur kalkúns

1. Kryddið fuglinn að innan með salti og pipar.

2. Nuddið smjöri og sítrónuberki undir skinnið (ef hægt er).

3. Setjið fyllinguna í fuglinn — ekki troða of þétt.

4. Lokið opi með beikoni.

5. Klæðið bringu, legg og vængi ríkulega með beikoni. Fléttið ef hægt er því fuglinn verður fagur – bæði í steikingu og á borði!

Steiking

1. Hitið ofn í 200°C.

2. Setjið kalkúninn inn, lækkið í 170°C eftir 10–15 mín. Óhætt er að treysta upplýsingum um að steikingartími sé 50 mínútur á hvert kíló. En fyrir mælingarfókið er ráðleggingin að steikja þar til kjarnhiti næst: Bringa: 68–70°C Læri: 72–75°C

3. Hyljið með álpappír ef beikonið dökknar of snemma.

4. Látið steikina hvíla í 25–30 mínútur áður en skorið er.

Waldorfsalat

Waldorfsalat er nauðsyn! Epli, sellerí, græn vínber, sýrður rjómi og ofurlýtið af majones. Sætt sinnep má líka útí. Ef valhnetur falla ekki í kramið er hægt að nota rifnar möndlur í staðinn.

Kartöflubátar

Ljómandi að baka kartöflubáta sem meðlæti. Þeim er raðað með hýðið niður í eldfast ósmurt mót. Saltað yfir og hægt að krydda með því kryddi sem kokknum hugnast. Haft í ofninum síðustu 40-50 mínúturnar sem fuglinn er að steikjast.

Rifsberjahlaup tilheyrir réttinum og árstíðinni. 

Sósan

Kalkúnninn er tekinn úr ofninum og settur á heitt fat. Vökvanum úr steikingunni er hellt í pott gegnum sikti. Fitu fleytt ofan af. Skafa má bragðgjafana úr steikarfatinu/plötunni og nota í sósuna. Bragðbætt með pipar og estragoni og síðan soðið með rjóma. Lögg af rauðvíni bætir líka. Á jólunum er um að gera að nota þeyttan rjóma og setja hann neðst í sósuskálina og hella sósunni yfir.

Friður á jörðu ríki og blessun meðal manna.

Ef tími er til er bæði fagurt og hagnýtt að flétta beikonið á fuglinn. Þá sígur það ekki niður og hylur betur fuglinn og hindrar ofþurrk. Í friði aðfangadagsins 2023 leit fléttan fyrir steikingu svona út.