Greinasafn fyrir merki: Vatnsskortur

Vatnsskortur í Íran

Uppþot eru í Íran þessa dagana, mótmæli. Stjórnvöld hafa drepið fjölda mótmælenda. Reiðin kraumar vegna alls konar kreppuvalda, verðbólgu, atvinnuleysis, harkalegs dómskerfis og gamaldags trúarreglna. Ein af mörgum ástæðum mótmæla er vatnskreppa í landinu. 

Vatnsskorturinn er meiri nú en verið hefur í marga áratugi. Í venjulegu árferði falla um 350 mm af vatni á ári á Teheransvæðinu en á liðnu ári féll 1 mm allt árið. Ástæður vatnsskorts eru langvarandi þurrkar, hitabylgjur og óhófleg notkun grunnvatns. Ráðum vísindamanna hefur ekki verið hlýtt og vatnstjórn hefur verið slæm. Í Teheran hefur vatnsþrýstingur verið lækkaður á kvöldin til að minnka vatnsnoktun og í sumum hverfum hefur verið langvarandi vatnsleysi. Nokkur miðlunarlón borgarinnar eru tóm og önnur við hættumörk. Forsetinn hefur varað við skömmtun og jafnvel hótað rýmingu borgarinnar. Aðrar borgir í Íran eru þó ekki færar um að taka á móti milljónum vatnsflóttamanna.

Vatn er lífsnauðsyn. Landbúnaður þarf mikið vatn. Raforka í Íran kemur að mestu frá vatnsaflsstöðvum. Vatnsskorturinn hefur magnað verðbólgu og atvinnuleysi hefur aukist sem og orkuskortur. Vantraust gagnvart stjórnvöldum hefur aukist og vatnskreppan er orðin hápólitísk. Vtnsskortur bætist ofan á rafmagnsskort, gastruflanir og efnahagsþrengingar.

Sumarið 2021 brutust út mótmæli í suðvesturhluta landsins vegna vatnsskorts og þurrka. Slík mótmæli eru oftast staðbundin í upphafi en hafa síðan leitt til víðtækari mótspyrnu þegar ríkið hefur svarað seint og af hörku.

Nú er vatnsskortur í Íran orðin birtingarmynd stjórnarvanda. Í vatnsleysinu hefur bál mótmæla kviknað og logar glatt. Brátt munu logarnir teygja sig í skikkjur klerkastjórnarinnar.

Myndina tók ég í hellirigningu í Róm í kyrruviku 2025. 

England er yfirlýst

England er ekki grænt heldur yfirlýst. Margar stórár heimsins líða fyrir þurrka og hita. Vatnskerfi yfirborðs eru víða veikluð. Flutningar á ám hafa víða farið úr skorðum, ekki má vökva flatir eða gróður. Við fórum fjögur til Oxford í nokkurra daga ferð. Úr flugvélinni sást vel hve England var skrælnað. Flatirnar við Christ Church og Bodleian-bókasafnið voru dauðar og á siglingu á Thames þurfti skipperinn að vanda sig til að taka ekki niðri. Hann sagði yfirborðið hálfum metra lægra en í venjulegu ári. Þakklæti fyrir lífsvatnið barðist hið innra með mér við óttann við umhverfisvanda áranna sem koma. Oxford er dásamleg en jörðin er að verða jafn gul og dreymandi spírur borgarinnar.

Myndin er af Bodleian-safninu í Oxford. Flatirnar skrælnaðar. Myndir sáþ